Ngày 9/5/2026, Liên minh châu Âu kỷ niệm Ngày châu Âu (Europe Day), đánh dấu 76 năm kể từ khi Tuyên bố Schuman (Schuman Declaration) được công bố vào năm 1950. Đây được xem là một trong những dấu mốc quan trọng đặt nền móng cho tiến trình hình thành Liên minh châu Âu ngày nay.
Vào ngày 9/5/1950, Ngoại trưởng Pháp Robert Schuman đã đưa ra đề xuất đặt ngành sản xuất than và thép của Pháp và Đức dưới một cơ quan quản lý chung. Trong bối cảnh châu Âu vừa trải qua những tổn thất nặng nề sau Chiến tranh thế giới thứ hai, sáng kiến này mang ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Nó không chỉ thúc đẩy hợp tác kinh tế, mà còn góp phần ngăn ngừa nguy cơ xung đột giữa các quốc gia châu Âu.
Từ ý tưởng đó, tiến trình liên kết châu Âu từng bước được hình thành và phát triển qua nhiều giai đoạn, dẫn tới sự ra đời của Liên minh châu Âu hiện nay. Vì vậy, Ngày châu Âu không chỉ là một dịp kỷ niệm lịch sử, mà còn là biểu tượng của tinh thần hòa bình, đoàn kết và hợp tác.
Biểu tượng của hòa bình và đoàn kết
Sau những biến động lớn của thế kỷ XX, đặc biệt là hai cuộc chiến tranh thế giới, các nước châu Âu đã lựa chọn con đường đối thoại và hợp tác thay vì đối đầu. Chính tinh thần đó đã giúp châu Âu xây dựng một không gian chung dựa trên các giá trị như hòa bình, dân chủ, pháp quyền, tự do và tôn trọng con người.
Trải qua hơn bảy thập kỷ, Liên minh châu Âu đã trở thành một trong những mô hình liên kết kinh tế – chính trị tiêu biểu trên thế giới. Liên minh này hiện đóng vai trò quan trọng trong nhiều lĩnh vực như thương mại, đầu tư, giáo dục, bảo vệ môi trường, phát triển bền vững và hợp tác quốc tế.
Năm 2026, nhiều hoạt động kỷ niệm Ngày châu Âu được tổ chức tại các quốc gia thành viên Liên minh châu Âu cũng như tại nhiều nước đối tác trên thế giới. Các hoạt động như triển lãm văn hóa, giao lưu cộng đồng, chương trình giáo dục và mở cửa các cơ quan của Liên minh châu Âu giúp người dân hiểu rõ hơn về lịch sử hình thành, các giá trị chung và vai trò của châu Âu trong thế giới hiện đại.
Quan hệ Việt Nam và Liên minh châu Âu
Đối với Việt Nam, Ngày châu Âu 2026 cũng là dịp nhìn lại những bước phát triển tích cực trong quan hệ hợp tác với Liên minh châu Âu. Hai bên đang mở rộng hợp tác trên nhiều lĩnh vực như thương mại, đầu tư, chuyển đổi xanh, chuyển đổi số, năng lượng tái tạo, đổi mới sáng tạo, giáo dục và phát triển bền vững.
Liên minh châu Âu hiện là một trong những đối tác thương mại và đầu tư quan trọng của Việt Nam. Các chương trình hợp tác giữa hai bên ngày càng chú trọng đến tăng trưởng xanh, bảo vệ môi trường, nâng cao năng lực cạnh tranh và phát triển kinh tế bền vững. Đây cũng là những định hướng phù hợp với mục tiêu phát triển lâu dài của Việt Nam trong giai đoạn mới.
Bên cạnh hợp tác giữa các chính phủ và doanh nghiệp, cộng đồng người Việt tại châu Âu cũng đóng vai trò cầu nối quan trọng. Thông qua các hoạt động văn hóa, giáo dục, kinh doanh và giao lưu nhân dân, người Việt góp phần tăng cường sự hiểu biết giữa Việt Nam với các quốc gia thành viên Liên minh châu Âu.
Ngày châu Âu 2026 vì vậy không chỉ là ngày kỷ niệm của riêng Liên minh châu Âu, mà còn là lời nhắc về giá trị của hòa bình, đoàn kết và hợp tác quốc tế. Với Việt Nam, dấu mốc này mở ra kỳ vọng về những bước phát triển mới, sâu rộng và thực chất hơn trong quan hệ với Liên minh châu Âu trong thời gian tới.
